Criminele netwerken maken steeds slimmer gebruik van legale bedrijven en sectoren. Dat staat in het nieuwe Dreigingsbeeld Ondermijning Nederland (DON) 2026 dat is opgesteld door opgesteld door het Strategisch Kenniscentrum Ondermijnende Criminaliteit, onderdeel van het ministerie van Justitie en Veiligheid. De boodschap is duidelijk: criminele inmenging (ondermijning) raakt niet alleen de overheid en opsporingsdiensten, maar ook ondernemers.
Criminelen zoeken legale bedrijven op
Het Dreigingsbeeld Ondermijning Nederland (DON) richt zich specifiek op ondermijning (criminele inmenging) door georganiseerde criminaliteit. Hierin wordt een overkoepelend en maatschappelijk beeld geschetst van de dreiging die uitgaat van deze vorm van ondermijning voor Nederland. Volgens het rapport gebruiken criminele samenwerkingsverbanden steeds vaker legale infrastructuren en bedrijven om hun activiteiten mogelijk te maken. Denk aan logistieke bedrijven, opslaglocaties, horeca, vastgoed, financiële dienstverlening en online platforms. Ook mkb-bedrijven kunnen ongemerkt onderdeel worden van criminele processen.
Criminelen zijn volgens het rapport vooral op zoek naar informatie, toegang, diensten en medewerkers die hen kunnen helpen. Daarbij richten zij zich bewust op functies en werkplekken waar waardevolle gegevens of toegang aanwezig zijn.
Nederland blijft aantrekkelijk
Nederland is voor criminelen aantrekkelijk door de goede infrastructuur, sterke logistieke positie en ondernemingscultuur. Havens, luchthavens, distributiecentra en digitale netwerken spelen daarin een belangrijke rol. Maar ook kleinere bedrijven en lokale sectoren kunnen kwetsbaar zijn. Het rapport laat zien dat criminelen zich snel aanpassen. Wordt ergens extra gecontroleerd? Dan verplaatsen zij hun activiteiten naar een andere plek of sector. Daardoor verschuift het probleem steeds.
Criminele inmenging wordt professioneler
Een opvallende conclusie uit het rapport is dat criminele inmenging steeds professioneler wordt aangepakt. Waar vroeger vooral gebruik werd gemaakt van persoonlijke contacten, werken criminelen nu steeds bedrijfsmatiger. Corruptie is daarbij de meest voorkomende vorm van inmenging. Criminelen proberen bijvoorbeeld medewerkers om te kopen of gevoelige informatie te verkrijgen. Vooral persoonsgegevens en interne bedrijfsinformatie zijn gewild.
Jongeren als goedkope arbeidskrachten
Ook de inzet van jongeren blijft een groot probleem. Volgens het rapport zien criminelen jongeren als goedkope, flexibele en vervangbare arbeidskrachten. Jongeren worden ingezet voor risicovolle taken, terwijl de opdrachtgevers zelf buiten beeld blijven. Dat gebeurt niet alleen offline, maar ook online. Jongeren worden bijvoorbeeld via social media benaderd voor criminele klusjes.
Wat betekent dit voor ondernemers?
Voor ondernemers betekent dit dat alertheid steeds belangrijker wordt. Criminele inmenging is vaak minder zichtbaar dan gedacht. Een klant die contant wil betalen, een bedrijf dat snel een loods wil huren of iemand die opvallend veel interesse toont in interne processen: het kunnen signalen zijn van criminele inmenging. Daarnaast benadrukt het rapport dat samenwerking nodig blijft. Publieke en private partijen moeten signalen sneller herkennen en delen. Juist ondernemers spelen daarin een belangrijke rol.
Samen werken aan weerbaarheid
Criminele inmenging raakt de veiligheid van bedrijventerreinen, winkelgebieden, horeca en buitengebieden. Daarom blijft investeren in weerbaarheid belangrijk. Denk aan bewustwording onder medewerkers, goede toegangscontrole, screening van personeel en het herkennen van verdachte situaties. PVO ondersteunt ondernemers hierbij met informatie, bijeenkomsten, trainingen en praktische hulpmiddelen. Want een veilige onderneming begint bij het herkennen van signalen én het bespreekbaar maken ervan. Benieuwd wat PVO in jouw regio organiseert en aanbiedt? Kijk in onze agenda of neem contact op met jouw PVO-regio.